şalgam
Bitki adı:
Wild Turnip, turnip, seed
Bilimsel adı:
Brassica rapa L. subsp. rapa L.
Diğer adları:
Wild Turnip, turnip
(Semen Rapae) Brassica rapa L. subsp. rapa (Cruciferae) türünün olgun tohumlarıdır. Bu tür 100-150 cm yükseklikte, alt yaprakları parlak yeşil renkli ve ipek gibi tüylü ve çiçekleri sarı renk li bir bitkidir. Yumrusu ve tohumları için ye tiştirilir. Şalgam tohumu, Turp tohumu gibi, id rar yolları hastalıklarında idrar arttırıcı ola rak kullanılır. Cermen kanaryalarını besle mekle kullanılan başlıca yemdir. Aşağıdaki türler, tohumlarınm sabit yağ taşıması bakımından, önemlidir (2). B. rapa L. subsp. oleifera DC. (Yağ şal gamı) : Kökünün yumru biçiminde olmaması ve tohumlarmın kırmızımtırak esmer renkli olması ile Adi şalgam'dan kolaylıkla ayrılır. Tohumlarından yağ elde etmek için bilhassa Avrupa ülkelerinde ekilmektedir. Tohumları sabit yağ (ortalama o/o 33) ta şımaktadır. B. napus L. subsp. oleifera DC. (Kolza, Rapistra, Rapiska) : 150 cm kadar yüksele bilen, sarı çiçekli, bir yıllık otsu bir bitkidir. Memleketiınizde bilhassa Trakya ve Bursa bölgesinde, tohumlarından yağ elde etmek için ekilmektedir (3). Tohumlar sabit yağ (ortalama % 40) ta şımaktadır. Bu yağ (Oleum Napi) yumuşatıcı ve müshil etkilere sahiptir. Erüsik asit yüzde si düşük olan yağlar ise gıda olarak kullanıl maktadır. LAHANA Y APRAGI (Folium Brassicae oleraceae) : Brassica oleracea L. (Cruciferae) türü nün taze yapraklarıdır. Bu tür tüysüz, iki ve ya çok yıllık, sarı çiçekli ve otsu bir bitkidir. Batı Ak<lenizin sahil bölgelerinde yabani ola rak yetişir. Birçok kültür varyetesi ve formu sebze olarak yetiştirilmektedir. Tedavide bil hassa aşağıdaki varyeteler kullanılmaktadır : B. o/eracea L. var. capitata DC. (Başlı lahana B. oleracea L. var acephala DC. (Kara lahana Lahana azotlu bileşikler (% 1.6 - 3. 7), yağlar (% 0.20 - 0.47) ve karbonhidratlar (% 1 - Güven, K.C., ve ark.: Paeonia decora yumrulan üzerinde araştırmalar-Fal. Farın. 5 : 15 (1964). 2 - incekara, F.: Endüstri bitkileri ve islahı 2 : 148, izmir (1964). 3 - ili sulu, K.: Türkiye'de yeni kolza (Rapiska) çeşitlerinin üretilmesi olanak ları-1974 Türkiye Yağ Semineri llS, istanbul (1974).
Kaynak: Türkiye'de Bitkilerle Tedavi (Turhan Baytop), s. 235
Bu bitki için kayıtlı bilimsel araştırma bulunamadı.